خطبه اول نماز جمعه
به امامت حجتالاسلام و المسلمین غفاری
جمعه ۲۸ فروردین ۱۴۰۵
بِسْمِ اللهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِیم
الحمدُ للهِ رَبِّ العالَمین، بارِئِ الخَلائِقِ أجمَعین، باعثِ الأنبیاءِ و المُرسَلین، ثمَّ الصلاةُ و السّلامُ علی سیدنا و نبینا محمدٍ و آلهِ الطاهرین، سیّما بقیة الله فی الأرضین.
اوصیکم عباد الله و نفسی بتقوی الله. برادران و خواهران ایمانی! در آستانهی ایام پربرکت دهه کرامت و میلاد نورانی حضرت فاطمه معصومه سلاماللهعلیها قرار داریم؛ دههای که از ولادت کریمه اهلبیت آغاز و به ولادت امام رئوف حضرت علی بن موسی الرضا علیهماالسلام ختم میشود؛ دههای سراسر مهر، معرفت، ولایت و کرامت.
امروز سخن ما دربارهی حقیقت مقام ولایت فاطمیه، اشتیاق بهشت به اولیای الهی و معنای عمیق «عارفاً بحقّها» است؛ مفاهیمی که اگر درست فهمیده شود، حیات انسان را دگرگون میکند.
اشتیاق بهشت به اولیای الهی
پیامبر اکرم صلیاللهعلیهوآله فرمودند:
«یَا عَلِیّ! الجَنَّةُ تَشْتاقُ إِلَیکَ وَ إِلی عَمّارٍ وَ سَلمانَ وَ أبیذَرٍّ وَ المِقداد.»
این سخن به ظاهر ساده، حقیقتی عظیم در خود دارد.
معنایش این نیست که صرفاً این بزرگواران بهشتیاند؛ بلکه بهشت مشتاق آنان است. و این، تفاوتی بنیادین است.
بهشت، محصول عقیده و اخلاق و عمل صالح انسان است. انسان با باور و خلق و کردار خود، بهشت خویش را میسازد. چنانکه حکیم الهی، آیتالله حسنزاده آملی رحمهالله فرمود:
«هرکس زرع و زارع و مزرعه خود است.»
یعنی انسان هم کشاورز است، هم بذر است، هم مزرعه؛ و محصول نهایی، همان حقیقت وجودی خودش.
اما گاهی انسان به مرحلهای از ولایت الهی میرسد که نهتنها خود بهشت را میسازد، بلکه بهشت در اختیار او قرار میگیرد؛ بلکه فراتر، میتواند دیگران را نیز بهشتی کند. این همان است که دربارهی بعضی از اولیای خدا فرمودهاند: بهشت مشتاق آنان است و آنان مالکِ بهشت.
چرا زیارت حضرت معصومه سلاماللهعلیها موجب بهشت است؟
امام رضا و امام جواد علیهماالسلام بارها فرمودند:
«هرکس فاطمه معصومه را زیارت کند، بهشت برای اوست.»
این وعدهی بزرگ، ریشه در حقیقت ولایت آن بانوی بزرگوار دارد.
زیارت ایشان، زیارت یک بانوی صرفاً محترم نیست؛
زیارت ولیّةالله است؛
کسی که ظرف ولایتش چنان گسترده است که بهشت مشتاق او است و این اشتیاق را به زائران خویش نیز سرایت میدهد.
اما شرطی ذکر شده:
«مَن زارَها عارِفاً بِحَقِّها فَلَهُ الجَنّة.» اگر او را عارفاً بحقّها زیارت کند.
معنای «عارفاً بحقّها» چیست؟
عرفان حق این بزرگواران، یک حقیقت ذو مراتِب است؛ هرکس به اندازهی تسلیمش، به اندازهی صدقش، بهرهمند میشود. قرآن میفرماید:
«فَلَا وَ رَبِّکَ لَا یُؤْمِنُونَ حَتّى یُحَکِّمُوکَ… ثُمَّ لَا یَجِدُوا فِی أَنْفُسِهِمْ حَرَجًا… وَ یُسَلِّمُوا تَسْلِیمًا.»
مراتب این تسلیم را پیامبر اکرم در دعاى معروف خویش باز کردهاند:
«اللّهُمَّ لَکَ سَجَدَ سَوَادِی وَ خَیَالِی وَ بَیَاضِی.»
یعنی:
پروردگارا! بدن من، خیال من، حقیقت ملکوتی من—همه و همه—در برابر تو به نهایت بندگی رسیدهاند.
این یعنی سالکِ عارف، از بدن و ماده، از خیال و صورتها، و از نفس و حقیقت مجردش، در برابر خداوند تسلیم میشود.
عرفان حق آلالله نیز همین است: هرچه انسان در برابر ولایت آنان تسلیمتر باشد، عرفانش عمیقتر است.
این تسلیم، در میدان امتحانها آشکار میشود؛ همانجا که قرآن دربارهی مؤمنان میگوید:
«وَ ما زادَهُم إِلّا إیمانًا وَ تَسلیمًا.»
و ریشهی این تسلیم، در صلوات است:
«صَلُّوا عَلَیهِ وَ سَلِّمُوا تَسلیمًا.»
صلوات یعنی اتصال قلب به حقیقت ولایت؛ یعنی فرو ریختن منیت و پشتکردن به گسستگیها و پیوستن به نور.
مقام شفاعت کریمه اهلبیت سلاماللهعلیها
از نشانههای ولایت بیکران حضرت معصومه، مقام شفاعت است. امام صادق علیهالسلام فرمود:
«تَدخُلُ بِشَفاعَتِها شیعَتی الجَنّةَ بِأجمَعِهِم.»
تمام شیعیان من، با شفاعت او وارد بهشت میشوند.
در زیارتنامه مأثور ایشان میخوانیم:
«یافاطِمَةُ اشفَعی لی فِی الجَنّةِ فَإنَّ لَکِ عِندَ اللهِ شَأنًا مِنَ الشَّأن.»
این شفاعت، هم برای ورود به بهشت است، اگر «فی» را به معنای تعلیل بگیریم،
و هم برای ارتقاء درجات در بهشت، اگر «فی» را ظرفیه بدانیم.
پس شفاعت حضرت، تنها نجات از عذاب نیست؛ بلکه بالا بردن انسان به مقامات عالیهی بهشتی است.
و شفاعت، فقط در پرتو اسمای حسنای الهی معنا دارد؛
خداوند اگر تنها با عدل با ما رفتار کند، بسیاری آسیب میبینیم؛
اما هنگامی که رحمت در کنار عدل قرار گیرد، این همان چیزی است که شفاعت نامیده میشود.
جمعبندی
ای مؤمنان!دهه کرامت، دههی بازگشت به ولایت، دههی فهم دوبارهی «عارفاً بحقّها»، دههی حرکت از ظاهر به باطن و از عمل به معناست.
زیارت حضرت معصومه سلاماللهعلیها، اگر همراه با معرفت باشد، انسان را صاحبِ بهشت میکند، نه فقط اهل بهشت.
اولیای الهی، انسان را به مقام تسلیم، معرفت، شفاعتپذیری و قربِ الهی میرسانند.
اللهم ارزقنا زیارة فاطمة المعصومة سلاماللهعلیها و شفاعتها و معرفتها و التسلیمَ لولایتها.
اللهم اجعل قلوبنا خاشعة، و نفوسنا مطمئنة، و أعمالنا صالحة، و حیاتنا موصولة بنور ولایت محمد و آل محمد. أقول قولي هذا، وأستغفرُ اللهَ لي و لکم.
خطبه دوم نماز جمعه
به امامت حجتالاسلام و المسلمین غفاری
جمعه ۲۸ فروردین
بسم الله الرحمن الرحیم الحمدلله حمداً یوافی نعمَهُ، ویکافئ مزیدَهُ، و یتوجَهُ الیهِ بقلوبِ عبادهِ الصالحین، و اشهد ان لا إلهَ إلا اللهُ وحدَهُ لا شریکَ لهُ، و أشهد أن محمداً عبدهُ و رسولهُ، صلواتُ ربی و سلامُهُ علیهِ، و على آلهِ الطیبین الطاهرین، و صحابتهِ الغر المیُسرین، و من تبعهم بإحسان إلی یومِ الدین. أما بعد؛ ایها الأخوه المؤمنین، یا أیها الأحبةُ فی الله، یا من یتقی الله حق تقاته، یا من یحمدُ الله على نعمه الکثیره، و یستعینُ بهِ فی الشدائد و المصائب، السلام علیکم و رحمۃ الله و برکاته.
در این روز مبارک و جمعهٔ پر برکت، که خداوند متعال در آن، بر بندگان خویش رحم میفرستد و مغفرت و رحمت خویش را نازل مینماید، بر من است تا با کلامی کوتاه و در عین حال شیوا و مؤثر، به خطبه دوم نماز عبادی سیاسی جمعه، موضوعاتی مهم و راهبردی را خدمت حضار گرامی ارایه دهم. در ابتدای خطبه، باید به یاد آوریم توصیههای ارزشمند رهبر معظم انقلاب اسلامی، حضرت آیتالله العظمی سیدعلی خامنهای مدظلهالعالی را در آخرین پیامشان به مناسبت چهلمین روز درگذشت شهید والامقامی، که نماد مقاومت و استقامت ملت ایران است. ایشان در آن پیام، بر اهمیت مراعات یکدیگر و اثرات کمبودها در شرایط جنگی تأکید فرموده و فرمودند: «همه آحاد ملت باید سعی در مراعات یکدیگر داشته باشند، چرا که کمبودها اثر طبیعی هر جنگی است.» این نکته، نشانگر آن است که در این روزهای حساس، اتحاد، همدلی و تعاون همگانی، نه تنها راهگشای مشکلات است، بلکه توانمندساز جامعه در مقابل دشمنان قسمخورده است. رهبر معظم انقلاب در ادامه، با امیدواری، اشاره فرمودهاند که با تلاشهای دولت و نهادهای مختلف، انشاءالله این کمبودها تا حد قابلتوجهی مدیریت میشود. این توصیه، یک نقشهراه عملی است، نه صرفاً یک هشدار؛ زیرا میدانیم که رفتار هر فرد، مستقیماً اثرگذار است و با تصمیمهای کوچک، میتوان بار مشکلات را کاهش داد و جامعه را مقاومتر ساخت. این، همان توانمندسازی است که در ظاهر کوچک ولی در مجموع، اثرات بزرگ و ماندگاری دارد؛ جامعهای که در سختترین شرایط، از هم نمیپاشد، بلکه همبستهتر میشود و در برابر دشمنان، قدرتمندتر و مقاومتر خواهد بود. در ادامه، باید به وضعیت میدان و چشماندازهای پیشرو نگاه کنیم. همانطور که میدانید، در شرایط کنونی، جنگ و مذاکره دو روی یک سکهاند. جنگ، ابزاری برای اثبات حقانیت و قدرت است، و مذاکره، راهی برای تبدیل دستاوردهای میدانی به امتیازات سیاسی. وضعیت فعلی، نه آتشبس، بلکه توقف موقت است که بر اساس درخواست پاکستان، مدت کوتاهی ادامه دارد و هر لحظه ممکن است تغییر یابد. اما مهمترین تحول، ظهور پدافند هوایی بومی و قدرتمند ایران است که توانسته هواگردهای دشمن را با تجهیزات داخلی هدف قرار دهد؛ این نشانگر قدرت و اقتدار نظامی ما است. دشمن، با وجود شکستهای متعدد در جنگ ۴۰ روزه، بر ادامه جنگ تأکید دارد و به دنبال تغییر شکل آن است. سناریوی محاصره دریایی نیز شکست خورده است و پیامدهای آن، همچون درگیری با چین و بسته شدن تنگهها، بر دشمن فشار آورده است؛ اما، دشمن اکنون به خوبی فهمیده است که مقاومت ملت و اراده نیروهای مسلح، چه پیامدهای سنگینی دارد. این پیروزیها، نتیجه وحدت و همبستگی است که در چهل روز اخیر، میان حاکمیت، مردم و نیروهای مسلح برقرار شده است. در مقایسه با گذشته، نباید قیاسهای نادرستی انجام دهیم. امروز، ما در وضعیت بینظیر و دارای قدرت راهبردی قرار داریم. مقایسه با جنگ ۱۲ روزه، برجام یا پذیرش قطعنامه ۵۹۸، نادرست است؛ زیرا در آن دوران، توقف بدون شرط، مذاکره بر سر موضوع محدود و پذیرش قطعنامه، شرایط متفاوت و سادهتری داشت. اما حالا، ما در وضعیتی قرار داریم که دشمن شروط و خواستههای متعدد دارد و ایران، با قدرت و اقتدار، بر مواضع خود ایستاده است؛ این، یک پیروزی بزرگ است که باید آن را قدر بدانیم و در مسیر حفظ آن، وحدت و انسجام را حفظ کنیم. در عرصه نظامی و سیاسی، ایران در جنگ رمضان، پیروز میدان است و این پیروزی، نه تنها در اظهارات داخلی، بلکه در رسانههای جهانی هم انعکاس یافته است. طرح ۱۰ مادهای ایران در مذاکرات، نشانگر قدرت و دست برتر ما است، و نپذیرفتن طرح ۱۵ مادهای آمریکا، گواه بر این است که ایران، در میدان عمل، پیروز است. این پیروزی، نتیجه وحدت ملت و نیروهای مسلح است که باید حفظ شود و ادامه یابد؛ زیرا این اتحاد، رمز پیروزیهای آینده است. و در پایان، روز تاسیس ارتش و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را تبریک و تهنیت عرض مینمایم، و از خداوند متعال میخواهیم که این نهادهای نظامی، همواره حافظ امنیت و اقتدار کشور باشند و در راه خدمت به ملت، سربلند و پیروز باشند. ایها الإخوة الأحبة، در این روزهای سخت و حساس، باید بدانیم که نقش هر فرد در حفظ امنیت و اقتدار کشور، سنگین است. هر تصمیم کوچک، هر تعامل و رفتار، اثرگذار است و باید در مسیر منافع ملی و رضایت الهی باشد. باید بدانیم که پیروزیهای ما، مرهون وحدت، ایمان، و تلاش مستمر است. و همیشه، باید به یاد داشته باشیم که خداوند متعال، نصرت و پیروزی را نصیب مؤمنان میکند، اگر در راه حق و عدالت ثابت قدم باشند.
اللهم اجعلنا من الذين يستمعون القول فيتبعون أحسنه، و اجعلنا من الذين يحفظون وحدتهم، و يساندون قيادتهم، و يرفعون راية الق والعدل، و لا تفرق كلمتنا، و اجعل تضحيات شهدائنا، عوناً لنا على طريق الحق، برحمتک يا أرحم الراحمین. والسلام علیکم و رحمة الله و برکاته